ข้ามไปยังเนื้อหา

บัญชีสำหรับบริษัทใหม่

จดทะเบียนบริษัทแล้ว ต้องจัดการบัญชีอย่างไรใน 90 วันแรก

วางระบบเอกสาร ผู้รับผิดชอบ และการปิดบัญชีรายเดือนตั้งแต่จดทะเบียน พร้อมตรวจหน้าที่ก่อนเริ่มขาย จ่ายผู้ขาย หรือจ่ายเงินเดือนครั้งแรก

Yupin Numyen

เขียนโดย CEO · YPN Accounting

เผยแพร่

ภาพประกอบเอกสารบัญชีเรียงบนแท่นสามระดับในโทนสีน้ำเงินเข้มและสีงาช้าง สื่อถึงการตั้งระบบบัญชีบริษัทใหม่

หลังจดทะเบียนบริษัทในประเทศไทย ควรเริ่มจัดระบบบัญชีก่อนขายสินค้าหรือบริการและก่อนจ่ายเงินให้ผู้ขายครั้งแรก โดยกำหนดผู้ทำบัญชี รวบรวมเอกสารบริษัท ตกลงหน้าที่อนุมัติ และทดสอบว่ารายการหนึ่งรายการเข้าสู่บัญชีอย่างไร การปิดบัญชีรายเดือนครั้งแรกควรได้ยอดที่กระทบแล้ว รายการปัญหาที่ยังไม่คลี่คลาย และแผนงานสำหรับงวดถัดไปที่ชัดเจน

90 วันในบทความนี้เป็นกรอบวางแผนการทำงาน ไม่ใช่ระยะผ่อนผันตามกฎหมาย บริษัทจำกัดที่จัดตั้งตามกฎหมายไทยต้องเริ่มทำบัญชีตั้งแต่วันที่จดทะเบียน ตามมาตรา 9 แห่ง พระราชบัญญัติการบัญชีของกรมพัฒนาธุรกิจการค้า แม้ยังเปิดบัญชีธนาคารไม่ได้หรือยังไม่มียอดขายในเดือนนั้น วันเริ่มทำบัญชีก็ไม่เลื่อนออกไป

บทความนี้เน้นบริษัทจำกัดที่เพิ่งจดทะเบียนในประเทศไทยและรอบการทำบัญชีช่วงแรก หากได้รับส่งเสริมการลงทุนจาก BOI มีธุรกรรมต่างประเทศ ดำเนินกิจการที่อยู่ภายใต้การกำกับเฉพาะ หรือเป็นนิติบุคคลประเภทอื่น อาจต้องเตรียมงานเพิ่มเติมตั้งแต่เริ่มต้น

แผนงานบัญชีสำหรับ 90 วันแรก

ใช้แต่ละช่วงต่อไปนี้เพื่อแบ่งงาน และเลื่อนงานให้เร็วขึ้นเมื่อมีธุรกรรม วันเริ่มงานของพนักงาน หรือกำหนดยื่นแบบที่เกี่ยวข้อง

ช่วงการทำงาน งานหลัก ผู้ประสานงาน หลักฐานว่าระบบเริ่มทำงานได้
วันจดทะเบียนและสัปดาห์แรก ยืนยันรอบบัญชี เอกสารบริษัท หน้าที่รับผิดชอบ และที่จัดเก็บเอกสาร วางแผนเปิดบัญชีธนาคารและเลือกระบบบัญชี กรรมการบริษัทและผู้ทำบัญชี บันทึกการตั้งระบบที่ระบุผู้รับผิดชอบ วันปิดบัญชีครั้งแรก และงานที่ยังค้าง
ธุรกรรมแรกและสิ้นเดือนแรก ตรวจการออกใบแจ้งหนี้ การซื้อ การอนุมัติจ่ายเงิน และภาษีตามกิจกรรมจริง กระทบยอดงวดแรก ทีมปฏิบัติการ ผู้อนุมัติจ่ายเงิน และผู้ทำบัญชี รายการบัญชีเชื่อมถึงเอกสารประกอบ มีงบกระทบยอดธนาคาร รายงานชุดแรก และรายการประเด็นค้าง
รอบถัดไปจนถึงวันที่ 90 แก้ข้อบกพร่อง ปิดบัญชีรายเดือนซ้ำ และปรับขั้นตอน ทบทวนหน้าที่ที่กำลังจะถึงกำหนดและเงินสดที่ต้องใช้ กรรมการหรือผู้รับผิดชอบการเงินร่วมกับผู้ทำบัญชี ประเด็นค้างลดลง รายงานได้รับการทบทวน และยืนยันผู้รับผิดชอบของงวดถัดไปแล้ว

เลื่อนตารางไปด้านข้างเพื่อดูทุกคอลัมน์

เริ่มทำบัญชีตั้งแต่วันจดทะเบียน จัดเอกสารและผู้รับผิดชอบ ทดสอบธุรกรรมและปิดบัญชีเดือนแรก แล้วปรับปรุงรอบถัดไป ตรวจ VAT ก่อนขายครั้งแรก ตรวจภาษีหัก ณ ที่จ่ายก่อนจ่ายผู้ขาย และเตรียมระบบก่อนจ่ายเงินเดือนครั้งแรก
ลำดับการตั้งระบบในทางปฏิบัติ ไม่ใช่ระยะผ่อนผันตามกฎหมาย 90 วัน การปิดบัญชีเดือนแรกและหน้าที่ที่เกี่ยวข้องอาจเกิดขึ้นเร็วกว่านั้นมาก

ไม่ต้องรอถึงวันที่ 90 จึงขอรายงาน ควรตกลงวันปิดบัญชีและวันส่งรายงานครั้งแรกตั้งแต่เริ่มงานบัญชี

สัปดาห์แรก: จัดเอกสารและกำหนดหน้าที่

ยืนยันรอบบัญชีและผู้ทำบัญชี

บันทึกวันจดทะเบียน วันสิ้นรอบบัญชีปีแรก และผู้รับผิดชอบจัดทำบัญชี พระราชบัญญัติการบัญชีกำหนดให้ปิดบัญชีครั้งแรกภายใน 12 เดือนนับจากวันเริ่มทำบัญชี และกำหนดให้มีผู้ทำบัญชีที่มีคุณสมบัติตามที่กำหนด ดูมาตรา 10 และมาตรา 19 แห่ง พระราชบัญญัติการบัญชี

ตกลงขอบเขตงานตั้งระบบครั้งแรกและงานประจำเป็นลายลักษณ์อักษร ระบุวันตัดรับเอกสาร ภาษาของรายงาน รายงานที่จะได้รับ และผู้จัดเตรียม ผู้อนุมัติ ผู้ยื่นแบบ และผู้จ่ายภาษีสำหรับแบบที่เกี่ยวข้อง กรรมการบริษัทและสำนักงานบัญชีภายนอกควรใช้ตารางงานร่วมกัน แม้บริษัทมีรายการเพียงเล็กน้อย

รอบบัญชีแรกอาจสั้นกว่าหนึ่งปีเต็ม ตัวอย่างเช่น คำถามที่พบบ่อย ภ.ง.ด.51 ของกรมสรรพากร ข้อ 9 อธิบายว่าบริษัทที่มีรอบบัญชีแรกไม่ครบ 12 เดือนไม่ต้องยื่น ภ.ง.ด.51 สำหรับรอบนั้น ข้อยกเว้นนี้ไม่ได้ยกเลิกหน้าที่อื่น ควรให้ผู้ทำบัญชีระบุแบบที่ต้องยื่นโดยอิงรอบบัญชีและกิจกรรมจริงของบริษัท คู่มือแบบภาษีไทย ของเราอธิบายแบบยื่นแต่ละกลุ่ม

รวมข้อมูลบริษัทและจัดขั้นตอนรับส่งเอกสาร

รวบรวมเอกสารจดทะเบียน ชื่อบริษัท ที่อยู่จดทะเบียน เลขประจำตัวผู้เสียภาษี ผู้มีอำนาจลงนาม และทะเบียนภาษีที่มีอยู่ไว้ด้วยกัน ใช้ข้อมูลที่ยืนยันแล้วนี้ในการสร้างข้อมูลลูกค้าและผู้ขาย

กำหนดว่าทีมจะเก็บใบแจ้งหนี้ ใบเสร็จ สัญญา และหลักฐานการจ่ายเงินที่ใด รายการบัญชีแต่ละรายการควรตรวจย้อนกลับถึงเอกสารประกอบได้ ตกลงว่าใครเก็บต้นฉบับและส่งสำเนาให้ผู้ทำบัญชีอย่างไร การมีโฟลเดอร์รูปถ่ายเพียงอย่างเดียวยังไม่ยืนยันว่าเอกสารที่จำเป็นครบถ้วนทั้งหมด

กำหนดหน้าที่สามส่วนให้ชัดเจน:

  • ทีมปฏิบัติการ: ส่งเอกสารและอธิบายว่าซื้อ ขาย หรือตกลงเรื่องใด
  • ผู้ทำบัญชี: บันทึกรายการ ตรวจวิธีปฏิบัติทางบัญชีและภาษี และแจ้งคำถามที่ยังไม่ได้ข้อสรุป
  • ผู้อนุมัติของบริษัท: ยืนยันรายการและอนุมัติการจ่ายเงินกับการยื่นแบบภายในขอบเขตที่ตกลง

บริษัทขนาดเล็กอาจให้คนเดียวทำหลายหน้าที่ได้ แต่ควรระบุชื่อผู้รับผิดชอบของแต่ละขั้นตอน เพื่อไม่ให้คำถามที่ยังไม่มีคำตอบถูกเข้าใจว่าอนุมัติแล้ว

วางแผนบัญชีธนาคารและข้อมูลตั้งต้น

ตรวจสอบเอกสารที่ต้องใช้และสิทธิการเข้าถึงกับธนาคาร จัดวิธีรับรายการเดินบัญชีที่ครบถ้วนสำหรับบัญชีบริษัททุกบัญชี รวมถึงแพลตฟอร์มรับชำระเงินที่ใช้ในกิจการ แยกสิทธิอนุมัติการจ่ายเงินออกจากสิทธิที่ให้เพื่อทำงานบัญชี

เก็บหลักฐานการชำระทุน เงินกู้ เงินมัดจำ และการซื้อช่วงเริ่มต้น ให้ผู้ทำบัญชีกระทบข้อมูลตั้งต้นกับเอกสารจดทะเบียนและเอกสารแหล่งเงิน แทนการบันทึกยอดยกมาเพียงก้อนเดียวโดยไม่มีคำอธิบาย

หากผู้ก่อตั้งออกค่าใช้จ่ายตั้งบริษัทจากเงินส่วนตัว ให้เก็บใบแจ้งหนี้หรือใบเสร็จ หลักฐานการจ่าย วันที่จ่าย วัตถุประสงค์ทางธุรกิจ และรายการที่ต้องการเบิกคืนไว้ด้วยกัน ให้ผู้ทำบัญชีประเมินวิธีบันทึกแต่ละรายการและความเพียงพอของเอกสารภาษี การจ่ายจากเงินส่วนตัวไม่ได้เป็นรายได้จากการขายโดยอัตโนมัติ และใบเสร็จในชื่อผู้ก่อตั้งก็ไม่ควรถูกถือเป็นค่าใช้จ่ายทางภาษีของบริษัทหรือภาษีซื้อโดยอัตโนมัติ

ธุรกรรมแรก: ทดสอบขั้นตอนก่อนใช้ซ้ำ

เมื่อเริ่มมีกิจกรรมจริง ให้ทดสอบเส้นทางเอกสารทั้งหมดจากธุรกรรมจริงหนึ่งรายการ ก่อนหน้านั้นสามารถตรวจตัวอย่างรูปแบบเอกสารได้ โดยไม่ต้องออกเอกสารขายที่ไม่มีธุรกรรมจริงหรือยื่นแบบภาษีเพื่อทดสอบ

ใบแจ้งหนี้ลูกค้าฉบับแรก

ตรวจข้อมูลบริษัทและลูกค้า เลขที่เอกสาร รายละเอียด วันที่ เงื่อนไขการชำระเงิน และสถานะ VAT ตกลงวิธีบันทึกใบลดหนี้ การคืนเงิน หรือเอกสารยกเลิก เพื่อให้ตรวจสอบการเปลี่ยนแปลงย้อนหลังได้

ยืนยันวิธีปฏิบัติด้าน VAT ก่อนตั้งค่าใบแจ้งหนี้ การจดทะเบียนบริษัทและการจดทะเบียน VAT เป็นคนละเรื่อง และคำตอบขึ้นอยู่กับลักษณะกิจการจริง ดู คู่มือจดทะเบียน VAT สำหรับเกณฑ์รายได้ รายการเตรียมเอกสาร และหน้าที่หลังจดทะเบียน แจ้งผู้ทำบัญชีหากมีลูกค้าต่างประเทศหรือกิจกรรมหลายประเภท แทนการสมมติว่าแบบเอกสารเดียวใช้ได้กับทุกการขาย

การจ่ายเงินให้ผู้ขายครั้งแรก

ตรวจให้สัญญาหรือใบสั่งซื้อ ใบแจ้งหนี้ของผู้ขาย และคำสั่งจ่ายเงินตรงกัน ยืนยันผู้รับเงินและประเภทรายการก่อนพิจารณาว่าต้องหักภาษี ณ ที่จ่ายหรือไม่ ผู้จ่ายเงินต้องทราบยอดที่อนุมัติและยอดหักภาษีที่เกี่ยวข้องก่อนโอนเงิน

คู่มือ ภ.ง.ด.3 และ ภ.ง.ด.53 ของเราอธิบายข้อมูลที่ต้องใช้ประกอบการพิจารณานี้ เก็บหลักฐานการจ่ายเงินให้ผู้ขาย หนังสือรับรองการหักภาษี ณ ที่จ่ายถ้ามี และหลักฐานการยื่นแบบที่เกี่ยวข้องให้เชื่อมถึงรายการเดียวกัน

พนักงานคนแรกหรือระบบใหม่

หากเริ่มจ้างพนักงาน ให้ทบทวนการขึ้นทะเบียนในฐานะนายจ้าง ข้อมูลคำนวณเงินเดือน การอนุมัติ และการขึ้นทะเบียนที่เกี่ยวข้องก่อนรอบเงินเดือนแรก ตกลงว่าใครแจ้งการเปลี่ยนแปลงค่าจ้างหรือข้อมูลเวลาทำงานให้ทีมเงินเดือน และใครอนุมัติยอดจ่ายสุดท้าย บริการเงินเดือนของ YPN อธิบายงานที่เราช่วยดูแลได้

หากใช้ซอฟต์แวร์ใหม่ ให้ทดสอบรายการขาย ซื้อ รับเงิน และจ่ายเงินร่วมกับผู้ทำบัญชี ตรวจการตั้งค่าภาษีและยอดยกมาก่อนนำเข้าข้อมูลที่เหลือ YPN มี บริการตั้งค่าและอบรมโปรแกรมบัญชี รวมถึง FlowAccount โดยควรเลือกให้เหมาะกับกิจกรรมและขั้นตอนเอกสารของบริษัท

ปิดบัญชีเดือนแรก: ตรวจว่ารายงานบอกอะไรจริง

ยอดเงินในธนาคารเพียงอย่างเดียวไม่อธิบายใบแจ้งหนี้ที่ยังเก็บเงินไม่ได้ บิลผู้ขาย เงินที่ผู้ก่อตั้งนำเข้า หรือเอกสารที่ยังขาด ขอรายงานตามที่ตกลงและรายละเอียดการกระทบยอดที่รองรับรายงานนั้น

ใช้รายการตรวจสอบนี้ในการปิดบัญชีครั้งแรกและทำซ้ำในรอบต่อไป:

จุดที่ตรวจ คำถามที่ต้องได้ข้อสรุป หลักฐานที่เก็บ
ธนาคารและแพลตฟอร์มรับชำระเงิน ยอดที่บันทึกแต่ละบัญชีตรงกับรายการเดินบัญชีหรือไม่ มีรายการใดยังจับคู่ไม่ได้ งบกระทบยอดและคำอธิบายรายการค้าง
การขายและการรับชำระ ใบแจ้งหนี้บันทึกเพียงครั้งเดียวหรือไม่ และยอดใดยังไม่ได้รับชำระ บันทึกการขาย หลักฐานรับเงิน และรายการลูกหนี้
การซื้อและการจ่ายเงิน บิล เงินทดรอง และการจ่ายเงินมีเอกสารรองรับและอยู่ในงวดที่ถูกต้องหรือไม่ เอกสารผู้ขาย การอนุมัติ และรายการเจ้าหนี้
เงินจากผู้ก่อตั้งและการเบิกคืน แยกทุน เงินกู้ และค่าใช้จ่ายได้หรือไม่ หลักฐานแหล่งเงินและรายการเบิกคืนที่ตรวจแล้ว
แบบยื่นที่เกี่ยวข้อง ใครอนุมัติ ยื่นแบบ และจ่ายเงิน และหลักฐานใดยืนยันว่าเสร็จแล้ว ตารางงานที่ยืนยันแล้ว หลักฐานอนุมัติ ใบรับการยื่นแบบและการจ่ายเงิน
ข้อจำกัดของรายงาน ยอดใดยังเป็นยอดเบื้องต้น และใครจะหาข้อสรุป รายการประเด็นค้างพร้อมผู้รับผิดชอบและวันที่ต้องแก้ให้เสร็จ

เลื่อนตารางไปด้านข้างเพื่อดูทุกคอลัมน์

สำหรับแต่ละประเด็นที่ยังไม่ได้ข้อสรุป ให้ระบุงวด จำนวนเงินเท่าที่ทราบ เอกสารที่ขาด ผู้รับผิดชอบ และผลต่อรายงานหรือการยื่นแบบ รายงานที่ระบุว่าเป็นฉบับสุดท้ายไม่ควรทำให้ทีมไม่ทราบว่ายังมียอดสำคัญที่ตรวจสอบไม่เสร็จ

บริการทำบัญชีและรายงานการเงินของ YPN ครอบคลุมการบันทึกรายการ การกระทบยอด และการจัดทำรายงานการเงิน ยืนยันรายการรายงานและกำหนดส่งในข้อตกลงว่าจ้าง งานตั้งระบบ งานจัดการบัญชีค้าง และงานประจำปีควรมีขอบเขตชัดเจนแยกกัน

จนถึงวันที่ 90: ทำให้การปิดบัญชีรายเดือนทำซ้ำได้

ทบทวนว่าการปิดบัญชีครั้งแรกติดขัดตรงไหน ผู้ขายส่งเอกสารไม่ครบหรือไม่ ค่าใช้จ่ายได้รับอนุมัติหลังจ่ายไปแล้วหรือไม่ สำนักงานต่างประเทศต้องการรายงานอีกรูปแบบหนึ่งหรือไม่ แก้ต้นเหตุที่เกิดซ้ำและมอบหมายให้ผู้ที่ปรับขั้นตอนได้เป็นผู้รับผิดชอบ

ในการปิดบัญชีแต่ละรอบถัดไป ให้ทบทวนเงินในธนาคาร การเก็บเงินลูกค้า การจ่ายผู้ขายที่กำลังจะถึงกำหนด และค่าใช้จ่ายจากแผนจ้างงานหรือซื้อทรัพย์สิน ถามว่าเอกสารที่ขาดส่งผลต่อตัวเลขอย่างไรก่อนใช้ตัวเลขนั้นตัดสินใจใช้เงิน และทบทวนด้วยว่ากิจกรรมที่เปลี่ยนไปทำให้มีเรื่องขึ้นทะเบียนหรือยื่นแบบเพิ่มเติมหรือไม่

แม้บริษัทยังไม่มียอดขาย ก็ต้องเก็บเอกสารและทบทวนสถานะต่อไป ความเคลื่อนไหวของทุน ค่าธรรมเนียมธนาคาร และค่าใช้จ่ายตั้งต้นอาจยังต้องบันทึก ถามว่าแบบใดต้องยื่นตามสถานะการขึ้นทะเบียนและธุรกรรมของบริษัท แทนการถือว่า “ไม่มีรายได้” หมายถึงไม่ต้องทำอะไรเลย

เมื่อสิ้นสุดกรอบวางแผนนี้ บริษัทควรมีระบบเอกสารที่ติดตามได้ ข้อมูลตั้งต้นที่ตรวจแล้ว การปิดบัญชีที่ทำซ้ำได้ รายงานที่เข้าใจ และผู้รับผิดชอบที่ชัดเจนสำหรับหน้าที่ถัดไป ช่องว่างที่ยังเหลือควรมองเห็นได้และมีแผนแก้ไข

กำลังวางระบบบัญชีให้บริษัทใหม่ใช่ไหม

YPN ช่วยดูแล การจดทะเบียนบริษัทและการตั้งระบบบัญชีหลังจดทะเบียน แจ้งวันจดทะเบียน ลักษณะกิจการ วันสิ้นรอบบัญชีแรก สถานะ VAT ธุรกรรมที่คาดว่าจะมี และแผนจ้างพนักงาน เพื่อพูดคุยขอบเขตงานตั้งต้นและงานบัญชีประจำที่เหมาะกับบริษัท

ปรึกษาการตั้งระบบบัญชีของบริษัท